Sygn. akt III SA/Lu 302/13

Wyrok Sądu Administracyjnego

z dnia 19 września 2013 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w następującym składzie sędziowskim: Grzegorz Wałejko, Jacek Czaja /sprawozdawca/, Jerzy Drwal /przewodniczący

Sentencja:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 września 2013 r. sprawy ze skargi K. D.-Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę.

Uzasadnienie:

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2011 r. zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18 % zawartości alkoholu do spożycia na miejscu sprzedaży.

W uzasadnieniu Kolegium podniosło, że wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, K.D. wniosła do Urzędu Miasta w dniu [...] października 2011 r., załączając umowę najmu lokalu użytkowego w piwnicach budynku przy Placu E. [...], zawartą w dniu [...] stycznia 2011 r. oraz pismo z dnia [...] września 2011 r. likwidatora Spółdzielni [...], właściciela wynajętego lokalu wskazujące, że jest on administratorem budynku.

Pismem z dnia [...] września 2012 r. Dyrektor Wydziału Spraw Społecznych Urzędu Miasta , działający z upoważnienia Prezydenta Miasta , wystąpił o przeprowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej powołanej decyzji wskazując, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa z powodu niespełnienia wymogu art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007 r. Nr 70 poz. 473 ze zm.).

Kolegium ustaliło, że w aktach znajduje się uchwała nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. właścicieli lokali w sprawie założenia wspólnoty mieszkaniowej pod nazwą "Wspólnota Mieszkaniowa , PI. [...]" podjęta przez 12 właścicieli, a także pismo z dnia [...] czerwca 2011 r. zastępcy Prezesa Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej skierowane do Wydziału Spraw Społecznych Urzędu Miasta z informacją, że przedsiębiorca planujący otwarcie lokalu nie wystąpił do wspólnoty o zgodę na sprzedaż alkoholu. Zatem w dniu składania przez Karolinę Dobosz wniosku o wydanie w/w zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, działała wspólnota mieszkaniowa, posiadająca powołany zarząd, czego dowodem jest uchwała nr [...] o wyborze zarządu, uchwała nr [...] o udzieleniu pełnomocnictw członkom zarządu wspólnoty, uchwała wspólnoty mieszkaniowej z [...] czerwca 2011 r. o odwołaniu Prezesa Zarządu i powierzeniu zarządzania wspólnotą Zastępcy Prezesa. Tym samym w ocenie Kolegium, w myśl art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy wyłącznie wspólnota była podmiotem uprawnionym do ewentualnego udzielenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu użytkowym należącym do jednego z członków wspólnoty.

Organ podkreślił, że zgoda jest warunkiem wstępnym, jaki spełnić musi wnioskujący o wydanie zezwolenia, a sam wymóg udzielenia zgody jest obligatoryjny. Ten, ani inne przepisy przywołanej ustawy, nie przewidują możliwości dołączenia do wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zgody innego podmiotu. W ocenie Kolegium zgoda na sprzedaż alkoholu w budynku przy Placu [...] winna być wyrażona w uchwale podjętej przez właścicieli - Wspólnotę Mieszkaniową. Dołączenie zgody likwidatora Spółdzielni [...] przy wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż, właściciela jednego z lokali lokalu, nie mogło skutkować wydaniem decyzji pozytywnej. Również dołączone przez pełnomocnika "głosy zebrane metodą indywidualnego zbierania" z dnia [...] września 2011 r., na które powołuje się K.D. w odwołaniu, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Kolegium z zaznaczyło, że osoby, które w oświadczeniach z dnia [...] września 2011 r. wyrażały zgodę na sprzedaż alkoholu miały świadomość istnienia wspólnoty mieszkaniowej i jej organów, ponieważ brały udział w podejmowaniu wyżej powołanych uchwał.

W ocenie organu odwoławczego decyzja wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez naruszenie 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności.

W skardze K.D. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]listopada 2012 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze .

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w niniejszej sprawie zostało złożone pismo zawierające zgodę na sprzedaż napojów alkoholowym w budynku przy PI. [...] wyrażoną przez administratora budynku Z.K. Sprzedaż alkoholu w budynku według twierdzeń administratora odbywała się od 2000 r., kiedy to zezwolenie na prowadzenia takiej działalności również wystawiał administrator. Zatem w ocenie skarżącej skoro wyrażona była zgoda administratora budynku, który jest jednym z podmiotów uprawnionych do dokonania tej czynności w myśl art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy i ta zgoda została załączona do wniosku, to organ wydając zezwolenie z pewnością nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Skarżąca zarzuciła również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podjęło postępowania dowodowego w przedmiocie przedstawionych głosów członków Wspólnoty Mieszkaniowej PI. [...] zebranych metodą indywidualnego zbierania głosów, dotyczących udzielenia zgody na sprzedaż alkoholu przez skarżącą K.D. Kolegium uznało bez przeprowadzenia wskazanego postępowania, że dowód w postaci głosów członków Wspólnoty Mieszkaniowej PI. [...] zebranych metodą indywidualnego zbierania głosów, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdy tymczasem dowody te wskazują, że na głosowaniu mieszkańców Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy Placu [...], metodą indywidualnego zbierania głosów, została przegłosowana uchwała wyrażająca zgodę mieszkańców na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu użytkowanym przez skarżącą K.D. Treść głosów z dnia [...] września 2011 r. członków Wspólnoty posiadających większość pozostaje w sprzeczności z treścią pisma Zastępcy Prezesa Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2011 r. i w tej sytuacji zdaniem skarżącej należało przeprowadzić postępowanie dowodowe celem weryfikacji dowodów przeciwnych. Powyższe świadczy, że Kolegium dopuściło się naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję SKO z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2011 r. zezwalającą na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18 % zawartości alkoholu do spożycia na miejscu sprzedaży, nie narusza prawa.

Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyraziło pogląd, że zezwolenie jest dotknięte kwalifikowaną wadą prawną, a mianowicie - zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, co skutkuje jego nieważnością.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej jako k.p.a.), organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji SKO, sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które wymagałaby wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie sądu prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławczego uznało, że decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2011 r. naruszała prawo i to w sposób rażący, a więc istniała przesłanka do stwierdzenia jej nieważności, aczkolwiek pomimo częściowo błędnego uzasadnienia.

Odnosząc się do zarzutów skargi i zauważyć należy, że zgodnie z art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007 r., Nr 70, poz. 473 ze zm.) - do wniosku o wydanie zezwolenia należy dołączyć pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Ponadto wnioskodawca winien przedłożyć m.in. dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych - art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy.

Jak wynika z akt sprawy, skarżąca tytułem prawnym do lokalu dysponowała, co wykazała stosownym dokumentem - umową najmu lokalu z dnia [...] stycznia 2011 r., zawartą pomiędzy Z.K. (likwidatorem Spółdzielni [...] ), a K.D. Z treści umowy wynika, że jej przedmiotem był lokal użytkowy o powierzchni 150 m2, znajdujący się w piwnicach budynku położonego w miejscowości , przy pl. [...]. Zauważyć jednak należy, że ów lokal (usytuowany w nim punkt sprzedaży napojów alkoholowych) znajduje się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, co jest okolicznością istotną w sprawie. Do wniosku dołączono pismo z dnia [...] września 2011 r. likwidatora Spółdzielni [...], że jest on administratorem budynku na podstawie zapisów w poszczególnych aktach notarialnych sporządzonych z nabywcami lokali w wyżej wymienionym budynku. Z tej samej daty pochodzi pismo zawierające zgodę likwidatora Spółdzielni [...] na sprzedaż napojów alkoholowych.

Jest jednak bezsporne, że w dacie złożenia wniosku o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wnioskodawczyni nie dysponowała pisemną zgodą uprawnionego podmiotu do wyrażenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych. W tej sytuacji obowiązkiem organu administracji było określenie skutków prawnych braku zgody, a zwłaszcza ustalenie czy wydane w takiej sytuacji zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych są obarczone kwalifikowaną wadą prawną.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że jak słusznie podnosi Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2009 r. II GSK 1060/08, przywołany powyżej przepis ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - wskazuje w sposób wyraźny podmioty uprawnione do wyrażenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych, jeżeli punkt sprzedaży ma być zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Katalog tych podmiotów jest katalogiem zamkniętym.

Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] maja 2010 r. "Wspólnota Mieszkaniowa Pl. [...]" podjęła uchwałę nr [...] o wyborze zarządu wspólnoty mieszkaniowej. O istnieniu tej Wspólnoty bezsprzecznie wiedział organ jeszcze przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, co jest bezspornie i wynika z akt sprawy (k. 15 akt sprawy). Tymczasem w dacie wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, a więc w dniu [...] listopada 2011 r., organ nie dysponował pisemną zgodą Wspólnoty Mieszkaniowej, o której mowa w art. z art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, a pomimo tego stosownego zezwolenia udzielił.

Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym czynność prawna w zakresie prawa publicznego jaką niewątpliwie jest pisemna zgoda realizująca funkcję ochronną z przepisu art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi względem wszystkich współwłaścicieli budynku nie może być uznana jako czynność zwykłego zarządu nie wymagająca zgody wszystkich współwłaścicieli, chociażby z uwagi na ujemne konsekwencje wynikające ze sprzedaży napojów alkoholowych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2011 r., sygn. akt II GSK 854/10). Zatem w ocenie sądu, niezależnie od tego czy w sprawie skutecznie działa zarządca (likwidator Spółdzielni [...]), zgoda Wspólnoty Mieszkaniowej Pl. [...] była wymagana.

Jakkolwiek bowiem w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi brak jest dookreślenia pojęcia zarządcy, to w świetle regulacji zawartej ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. 2000, Nr 80, poz. 903 ze zm.) pojęcie to jest jasne i